Czy kolekcjoner musi przechodzić badania psychologiczne?

Tak. Obowiązek przedstawienia orzeczenia lekarskiego i psychologicznego dotyczy każdego, kto ubiega się o pozwolenie na broń - niezależnie od celu. Ustawa nie przewiduje w tym zakresie żadnej taryfy ulgowej dla kolekcjonerów.

Podstawa obowiązku

Art. 15 ust. 3 ustawy o broni i amunicji stanowi, że osoba występująca z wnioskiem o wydanie pozwolenia na broń (a także osoba zgłaszająca do rejestru broń pneumatyczną) przedstawia właściwemu organowi Policji orzeczenia lekarskie i psychologiczne stwierdzające, że nie należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-4, i potwierdzające, że może dysponować bronią.

Przepis mówi o „osobie, która występuje z wnioskiem o wydanie pozwolenia na broń” - bez rozróżnienia na cele. Kolekcjoner, sportowiec, myśliwy i osoba starająca się o pozwolenie do ochrony osobistej podlegają tu identycznym wymogom.

Co badania mają wykluczyć

Orzeczenia odnoszą się do trzech konkretnych przesłanek z art. 15 ust. 1:

• pkt 2 - zaburzenia psychiczne, o których mowa w ustawie o ochronie zdrowia psychicznego, lub znacznie ograniczona sprawność psychofizyczna,
• pkt 3 - istotne zaburzenia funkcjonowania psychologicznego,
• pkt 4 - uzależnienie od alkoholu lub od substancji psychoaktywnych.

Badanie nie ocenia więc twojej wiedzy o broni ani motywacji, tylko zdolność do dysponowania bronią w wymienionych aspektach.

Kto może je wykonać

Art. 15 ust. 3 wskazuje, że orzeczenia wydają lekarz upoważniony i psycholog upoważniony. To osoby o szczególnych uprawnieniach do orzekania w tych sprawach - lekarz rodzinny czy dowolny psycholog takiego orzeczenia nie wystawi.

Uprawnienia warto zweryfikować przed wizytą, bo orzeczenie od osoby nieupoważnionej jest w postępowaniu bezużyteczne, a koszt badania przepada. Listy osób upoważnionych prowadzą właściwe organy - informacji udziela komenda wojewódzka Policji, często także stowarzyszenie.

Konsekwencja braku orzeczeń

Art. 17 ust. 4 nie pozostawia organowi wyboru: odmawia się wydania pozwolenia osobie, która nie przedstawiła orzeczenia lekarskiego i psychologicznego. To odmowa obligatoryjna - nie da się jej podważyć argumentacją merytoryczną, można jedynie uzupełnić dokumenty i złożyć wniosek ponownie.

Przesłanki zdrowotne działają także później

Badania to nie jednorazowa formalność zamykająca temat. Art. 18 ust. 1 pkt 2 nakazuje organowi cofnąć pozwolenie osobie, która należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Jeżeli okoliczności zdrowotne pojawią się po wydaniu decyzji, przesłanka cofnięcia jest spełniona.

Dotyczy to kolekcjonera tak samo jak każdego innego posiadacza - mimo że pozwolenie kolekcjonerskie nie wymaga aktywności strzeleckiej.

Czego kolekcjoner rzeczywiście nie musi

Różnice między ścieżkami leżą gdzie indziej. Kolekcjoner nie potrzebuje patentu strzeleckiego ani licencji PZSS - ważną przyczyną jest u niego udokumentowane członkostwo w stowarzyszeniu o charakterze kolekcjonerskim (art. 10 ust. 3 pkt 5). Nie korzysta natomiast ze zwolnienia z egzaminu przed komisją Policji, bo art. 16 ust. 2 obejmuje członków PZSS z licencją wyłącznie w zakresie broni sportowej.

Bilans kosztów i formalności obu dróg rozpisujemy w tekście o tym, ile kosztuje pozwolenie kolekcjonerskie.