Postawa jest fundamentem powtarzalności - a stopy są fundamentem postawy. Poniżej opisujemy dwie podstawowe konfiguracje, kryteria wyboru między nimi i błędy, które psują wynik niezależnie od jakości chwytu.
Dlaczego to ma znaczenie na egzaminie
Załącznik nr 2 do rozporządzenia MSWiA z 28 lipca 2023 r. określa parametry sprawdzianu strzeleckiego. Dla pistoletu lub rewolweru centralnego zapłonu jest to tarcza TS2, 15 metrów, 6 sztuk amunicji, postawa stojąca, 6 minut i zaliczenie od 35 punktów. Dla pistoletu bocznego zapłonu - 5 sztuk, również w postawie stojącej.
Warto też pamiętać o zasadzie z wzorcowego regulaminu strzelnic: korzystający ze strzelnicy, z wyjątkiem osoby niepełnosprawnej, jest obowiązany przestrzegać przepisów dotyczących postaw strzeleckich.
Postawa frontalna (isosceles)
Stopy ustawione równolegle, na szerokość barków, oba ramiona wyciągnięte symetrycznie w stronę celu - sylwetka od góry przypomina trójkąt równoramienny.
- Zalety: naturalna, szybka do przyjęcia, symetryczna, dobrze znosi odrzut kierowany prosto w tors. Ułatwia przenoszenie ognia w obie strony.
- Wady: mniejsza stabilność w osi przód-tył, jeśli stopy stoją idealnie w jednej linii.
- Korekta: cofnij stopę po stronie ręki silniejszej o pół długości buta. Uzyskasz stabilność bez utraty symetrii ramion.
Postawa półbokiem (Weaver)
Stopa po stronie ręki słabszej wysunięta do przodu, tułów obrócony o kilkadziesiąt stopni względem celu, ramiona pracują w opozycji - silniejsze pcha, słabsze ciągnie.
- Zalety: dobra stabilność w osi przód-tył, mniejsza sylwetka od strony celu, skuteczna kontrola odrzutu przy mocniejszej amunicji.
- Wady: trudniej ją odtworzyć identycznie, mniej wygodna przy przenoszeniu ognia w stronę ręki silniejszej.
Zasady wspólne dla obu postaw
- Ciężar lekko na przodostopiu. Środek ciężkości przed kostkami, nie na piętach. Odchylenie do tyłu to najczęstszy błąd początkujących - odrzut zaczyna wtedy wypychać z równowagi.
- Kolana miękkie. Zablokowane stawy przenoszą drgania na całą sylwetkę.
- Biodra pod tułowiem, bez wypychania miednicy do przodu.
- Głowa prosto. To broń podnosi się do linii wzroku, nie głowa opada do broni.
- Barki lekko do przodu. Pomagają pochłonąć odrzut i utrzymać ramiona w napięciu.
Naturalny punkt celowania
Najprostszy test poprawności ustawienia: przyjmij postawę, wyceluj, zamknij oczy, weź dwa spokojne oddechy i otwórz oczy. Jeżeli przyrządy zeszły z celu, to nie ręce są winne, tylko ustawienie stóp. Skoryguj pozycję przestawiając stopy, a nie skręcając tułów - inaczej mięśnie będą stale pracować przeciwko sobie i zmęczenie szybko zepsuje wynik.
Najczęstsze błędy
- stopy zbyt blisko siebie - brak bazy w osi bok-bok,
- stopy zbyt szeroko - sztywność i utrudniona korekta,
- ciężar na piętach,
- zablokowane kolana,
- skręcanie tułowia zamiast przestawienia stóp,
- zmiana postawy między strzałami serii.
Jak ćwiczyć
Trening bez amunicji jest tu równie skuteczny jak strzelanie: sprawdź, czy broń jest rozładowana, skontroluj komorę nabojową i powtarzaj przyjmowanie postawy oraz test naturalnego punktu celowania. Na strzelnicy obowiązują zasady z regulaminu - broń wyjmuje się wyłącznie na stanowisku i na polecenie prowadzącego strzelanie, a wszelkie czynności wykonuje z lufą skierowaną w stronę kulochwytu.
Broń palna w celach szkoleniowych i sportowych może być używana tylko na strzelnicach (art. 45 ustawy o broni i amunicji). Uzupełnieniem postawy jest chwyt - zob. jak dobrać prawidłowy chwyt pistoletowy.
Podstawa prawna: art. 45 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz.U. 2024 poz. 485); § 5 i załącznik nr 2 do rozporządzenia MSWiA z dnia 28 lipca 2023 r. (Dz.U. 2023 poz. 1475); załącznik (rozdział 3) do rozporządzenia MSWiA z dnia 15 marca 2000 r. w sprawie wzorcowego regulaminu strzelnic (Dz.U. 2000 nr 18 poz. 234 ze zm.). Opis techniki ma charakter szkoleniowy - naukę prowadź pod okiem instruktora.
Najważniejsze
- Sprawdzian z pistoletu odbywa się w postawie stojącej - postawa jest częścią oceny.
- Frontalna jest szybsza i symetryczna, półbokiem stabilniejsza w osi przód-tył.
- Ciężar na przodostopiu, kolana miękkie, barki lekko do przodu.
- Korekty dokonuj przestawiając stopy, nie skręcając tułowia.
- Test naturalnego punktu celowania w kilka sekund pokaże błąd ustawienia.
